บาดเจ็บหรือเกิดอุบัติเหตุจากการทำงาน ใครจ่าย? เช็กสิทธิกองทุนเงินทดแทน ค่ารักษา และเงินชดเชยหยุดงาน

ความจริงข้อที่ 1: กองทุนเงินทดแทน "นายจ้างจ่ายสมทบฝ่ายเดียว 100%"

ความเข้าใจผิดยอดฮิตคือคิดว่าเงินทดแทนเหมือนประกันสังคม ในความเป็นจริง:

• ประกันสังคม: คุ้มครองการเจ็บป่วย คลอดบุตร หรืออุบัติเหตุ "ที่ไม่เกี่ยวกับการทำงาน" ซึ่งลูกจ้างและนายจ้างร่วมกันจ่ายสมทบ

• - กองทุนเงินทดแทน (พ.ร.บ. เงินทดแทน พ.ศ. 2537): คุ้มครองการประสบอันตราย เจ็บป่วย หรือสูญเสียอวัยวะ "เนื่องจากการทำงานให้นายจ้าง" หรือระหว่างเดินทางไปทำงานตามคำสั่ง โดย "นายจ้างจ่ายเงินสมทบเข้ากองทุนฝ่ายเดียว 100%" ลูกจ้างไม่ต้องจ่ายแม้แต่บาทเดียว

ความจริงข้อที่ 2: สิทธิประโยชน์ 4 ด้านหลักที่ลูกจ้างต้องได้รับ

เมื่อประสบอันตรายเนื่องจากการทำงาน ลูกจ้างมีสิทธิตามกฎหมายเงินทดแทนดังนี้:

• ค่ารักษาพยาบาล: จ่ายจริงตามความจำเป็นตามกฎกระทรวง เบื้องต้นสูงสุด 50,000 บาท และขยายวงเงินได้ตามระดับความรุนแรงจนถึงหลักแสนหรือหลักล้านบาท

• - ค่าฟื้นฟูสมรรถภาพ: เบิกค่าฟื้นฟูร่างกายและอาชีพกรณีสูญเสียอวัยวะ

• - ค่าทำศพ: กรณีเสียชีวิตเนื่องจากการทำงาน กองทุนจ่ายตามอัตราที่กฎหมายกำหนด

• - เงินทดแทนรายเดือน: หากหยุดงานรักษาตัวตั้งแต่ 1 วันขึ้นไป ได้รับเงินทดแทนในอัตรา "ร้อยละ 70 ของค่าจ้างรายเดือน" ตลอดเวลาที่ไม่สามารถทำงานได้ (สูงสุดไม่เกิน 1 ปี)

ความจริงข้อที่ 3: ห้ามหักเงินเดือน และห้ามไล่ออกระหว่างรักษาตัว

ตาม พ.ร.บ. คุ้มครองแรงงาน พ.ศ. 2541 มาตรา 32 บัญญัติว่า "วันลาที่ลูกจ้างไม่สามารถทำงานได้เนื่องจากประสบอันตรายเพราะเหตุจากการทำงาน มิให้ถือเป็นวันลาป่วย"

ระยะเวลาที่หยุดรักษาตัว นายจ้างจะนำมาหักโควตาลาป่วย 30 วันไม่ได้ และห้ามนำมาเป็นเหตุเลิกจ้างเด็ดขาด หากนายจ้างไม่ได้ขึ้นทะเบียนกองทุนเงินทดแทน นายจ้างต้องควักเงินจ่ายค่ารักษาและเงินทดแทนเองทั้งหมดตามมาตรา 50 ของ พ.ร.บ. เงินทดแทน

กรณีตัวอย่าง

(ตัวอย่างสมมติเพื่อประกอบการอธิบาย ไม่ใช่เหตุการณ์จริง)

"ธวัช" ช่างซ่อมบำรุง ตกจากนั่งร้านขณะซ่อมระบบไฟฟ้าตามคำสั่งหัวหน้า แขนหักต้องพักฟื้น 3 เดือน นายจ้างปฏิเสธแจ้งเรื่อง และงดจ่ายเงินเดือน อ้างว่าลาเกินโควตา กรณีนี้ อุบัติเหตุเกิดจากการทำงานโดยตรง ธวัชมีสิทธิได้รับค่ารักษาพยาบาลเต็มจำนวนจากกองทุนเงินทดแทน และได้รับเงินทดแทนร้อยละ 70 ของเงินเดือนตลอด 3 เดือน การที่นายจ้างตัดเงินเดือนถือว่าฝ่าฝืนกฎหมาย ธวัชมีสิทธิยื่นเรื่องต่อสำนักงานประกันสังคมเพื่อเรียกเงินทดแทนได้ทันที (ควรตรวจสอบคำพิพากษาต้นฉบับเนื่องจากข้อเท็จจริงแต่ละคดีต่างกัน)

แนวทางรับมือเมื่อเกิดอุบัติเหตุจากการทำงาน

• แจ้งนายจ้างทันที: เพื่อให้ออกหนังสือส่งตัว (แบบ กท.44) ไปยังโรงพยาบาล

• - นายจ้างต้องยื่นแบบ กท.16: แจ้งการประสบอันตรายต่อสำนักงานประกันสังคมภายใน 15 วัน

• - ยื่นเรื่องเองได้หากนายจ้างเพิกเฉย: นำใบรับรองแพทย์และหลักฐานการทำงานไปยื่นคำร้องด้วยตนเอง ณ สำนักงานประกันสังคมพื้นที่

การทุ่มเททำงานไม่ควรแลกด้วยความสูญเสีย รู้สิทธิกองทุนเงินทดแทนเพื่อปกป้องสุขภาพและความมั่นคงในชีวิต

แหล่งอ้างอิง

• พระราชบัญญัติเงินทดแทน พ.ศ. 2537 และที่แก้ไขเพิ่มเติม ฉบับที่ 2 พ.ศ. 2561 (มาตรา 50)

• - พระราชบัญญัติคุ้มครองแรงงาน พ.ศ. 2541 (มาตรา 32, 119)

• - สำนักงานประกันสังคม กระทรวงแรงงาน (https://www.sso.go.th)

• - แนวคำพิพากษาศาลฎีกาแผนกคดีแรงงาน เรื่องอุบัติเหตุเนื่องจากการทำงาน (ควรตรวจสอบคำพิพากษาต้นฉบับ)